استودیو نهال محک

اهالی موسیقی برای مادر چه آثاری را تا کنون تولید کرده اند؟

88_6

برخی از سوژه ها آنقدر زوایای گسترده ای دارند که همیشه هنرمندان به سراغ آنها می روند.اما شاید گرامیداشت مقام مادر تنها سوژه ای باشد که اگر از هر وجه و با هر هنری به آن نگاه کنیم به یک حرف مشترک می رسیم. نویسنده، کارگردان، نقاش، مجسمه ساز، نگار گر و موزیسین و… هر زمان که خواسته اند روایتی از مادر داشته باشند همگی به یک نقطه رسیده اند. نقطه بی پایان عشق. اما در بین فرارسیدن میلاد با سعادت حضرت فاطمه زهرا (س) و روز مادر بهانه خوبی بود تا سری آثار قدیمی و جدید موسیقی بزنیم. تا ببینیم موزیسین ها و خواننده های ما برای فرشته ای در کالبد انسان به نام مادر چه پیشکش هایی دارند.
در گزارشی که پیش روی شما قرار دارد به بررسی برخی آثار شاخص موسیقی با موضوع مادر پرداخته ایم:

  •  میم مثل مادر

خیلی ها می گویند که زنده یاد «رسول ملاقلی پور» از رفتن خود خبر داشت و به همین دلیل «میم مثل مادر» را ساخت. فیلمی که در آن تلخ ترین تراژدی های دنیای ما آدم ها به تصویر کشیده شد. تراژدی هایی ناجوانمردانه با پس زمینه جنگ که هموطنان زیادی آنها را با پوست و استخوان خود لمس کرده اند. دلیل ماندگاری میم مثل مادر را باید در سکانس پایانی آن جستجو کنید. مادری که از زمان جنگ زخم گازهای شیمیایی رژیم بعث را بر سینه دارد صاحب فرزندی به نام «سعید» با بازی «علی شادمان» می شود و او محکوم به میراث داری از این زخم مادر است. در حالی که مادر سعید روی تخت بیمارستان نفس های آخر را می کشد ، او با جمعی از کودکان معلول  که همانند خودش هستند، در گوشه دیگری از این شهر زخمه بر ساز تنهایی مادرش می زند. سعید ویولن می نوازد و اشک می ریزد زیر لب می خواند: «کاشکی می شد بهت بگم چقد صداتو دوست دارم … چقد مثل بچگی هام لالایی هاتو دوست دارم». موسیقی کم نظیر «آریا عظیمی نژاد» و ترانه «اهورا ایمان» مهر تثبیتی بودند بر ماندگاری آخرین ساخته زنده یاد رسول ملاقلی پور. ساخته ای که اگر موسیقی آن را شنیدید و یا خودش را دیدید و قطره اشکی در گوشه چشمانتان حلقه نزد باید به احساس خود شک کنید.

 
  •  ارسلان کامکار

«مادر مُرد از بس که جان ندارد…» این دیالوگ را به خاطر دارید؟ دیالوگی کودکانه اما پرمعنی که به یکی از شاهکارهای سینمای ایران در دهه شصت باز می گردد. درباره فیلم سینمایی «مادر» اثر مرحوم «علی حاتمی» صحبت می کنیم که تمام بخش های آن به نوعی برای هنردوستان و خصوصا اهالی سینما یک نوستالژی است. در این فیلم داستان مادری روایت می شد که در سرای سالمندان زندگی می کند و برای سپری کردن روزهای پایانی عمر به خانه خود باز می گردد. بازگشت فرزندان این مادر از نقاط مختلف و حضور آنها تا لحظه مرگ مادر باعث رقم خوردن اتفاقات و دیالوگ های جالبی می شود. موسیقی متن این اثر از ساخته های «ارسلان کامکار» بود که توسط گروه «کامکاران» اجرا شد و با کلیت فیلم همخوانی خوبی داشت و به خوبی بر روی سکانس ها نشست. آلبوم موسیقی این فیلم سینمایی در اسفند ۱۳۸۹ و از سوی کانون فرهنگی و هنری «نی داوود» به بازار عرضه شد. این مجموعه شامل ۱۹ قطعه بود.

  
  •  زنده یاد خسرو شکیبایی

قطعا یکی از نوستالژی های دختران دهه شصت فیلم سینمایی «خواهران غریب» است! فیلمی که در آن یک درام خانوادگی و روان با زبانی ساده و بعضا کودکانه روایت می شد. به همین دلیل است که هنوز خیلی از دختران دهه شصت با «نرگس» و «نسرین» آن قصه و پدر آهنگسازشان خاطره دارند. نرگس و نسرین الان دیگر بزرگ شده اند و کار بازیگری را ادامه ندادند و زنده یاد «خسرو شکیبایی» که ایفاگر نقش پدرشان بود چهره در نقاب خاک کشیده است. در میان انبوه فیلم های خوش آب و رنگ این روزها هم دیگر خیلی ها از ساخته خوب «کیومرث پوراحمد» یادی نمی کنند. اما شاه بیت قطعه «مادر من» با صدای دلنشین عمو خسرو سینما یعنی «مادر من مادر من تو یاری و یاور من» محال است از یاد ما برود. قطعه ای که زیر صدایش قهقه های دو دختر بود و هر سال در ایام منتهی به روز مادر شاهد انتشار کلیپ هایی هستیم که روی آن ترانه مادر من شنیده می شود. جالب است بدانید که فیلم خواهران غریب در سال ۷۴ که اکران شد رقمی بیش از هشت میلیون تومان فروش داشت!

 
  •  زنده یاد ناصر عبداللهی

او یکی دیگر از خواننده های جنوبی بود که تا آخرین روز عمرش از قطعات موسیقایی مذهبی غافل نشد. قطعه «یا فاطمه بنت نبی» با صدای زنده یاد «ناصر عبداللهی» کاری کرد که حتی آنهایی که ارتباط خوبی با موسیقی نداشتند هم مجذوب آن شدند. قطعه ای با شعری از «علی معلم» و ملودی ناصر و تنظیم «بهنام ابطحی» اجرای آن در مشهور شدن او نقش به سزایی داشت. ناصر عبداللهی کنسرت های متعددی را در خارج از کشور برگزار کرده بود و در یکی از مصاحبه هایش پیرامون این کنسرتها گفت:« هنگامی که مراسم تمام شدد، یک خانم خارجی  خود را به من رساند و از یک ایرانی خواست تا از من بپرسد ، این سرود چه بود و برای که بود. این خانم گفت: چون با وجود این ‌که چیزی از محتوای شعر متوجه نشدم، ولی به شدت تحت تأثیر قرار گرفته و در حین اجرای آن گریه کردم.»

 
  •  علیرضا افتخاری

در بین آثار موسیقی سنتی کم پیش می آید که شنونده قطعه ای با موضوع مادر باشیم. اما «علیرضا افتخاری» در این زمینه از سایر همکاران خود پیشی دارد. او در آلبوم «قصه شمع» ترانه ای به نام «مادر» خواند که آن مجموعه توسط شرکت «سروش» منتشر شد. او در آلبوم «عشق گمشده» به آهنگسازی «جواد لشگری» هم از مقام مادر خوانده است.

  
  •  سعید شهروز

از همان اولین آلبوم «سعید شهروز» در کارهای او می شد سنت شکنی های جالبی را دید. یکی از این سنت شکنی ها که تا امروز کمتر مشابه آن را دیده ایم به قطعه «مادر» از آلبوم «نقره داغ» باز می گردد. این اثر شش و هشت دومین قطعه از آلبوم نقره داغ بود ولی آنقدر ریتم و انرژی مثبت داشت که می توانست سرآلبومی نقره داغ باشد! ترانه «صمد پرویس» و آهنگسازی شهروز و تنظیم «بهنام ابطحی» در قطعه مادر تناسب خوبی داشتند و حرف متفاوتی در آلبوم بود. گفتنی ست سعید شهروز برای این قطعه ویدئوی خوش ساختی را هم تولید کرده بود.

  
  •  احسان خواجه امیری

«احسان خواجه امیری» در میان آثاری که برای تلویزیون و به مناسبت های مختلف اجرا کرده قطعه ای به نام «خاتون» دارد. اثری که هنوز نسخه با کیفیتش منتشر نشده و این بخشی از ترانه آن است:« همراه عشق و آرزو خاتون رنج و آبرو/بشکن سکوت صبرتو احساستو با من بگو/با من بگو وقتی که من درگیر ایثار تو ام/وقتی که آزادم ولی بازم گرفتار تو ام/خوابای من طوفانیه از موجهای انفجار/آرامش دریای من قلبمو تا ساحل بیار»

  
  •  رضا صادقی

اغلب مخاطبان «رضا صادقی» آلبوم «پیرهن مشکی» را به عنوان مبدا فعالیت های هنری این خواننده مشکی پوش در نظر می گیرند. اما او پیش از این آلبوم هم آثار متعددی را تولید کرده بود. داستان کارهای رضا صادقی زمانی جالب تر می شود که بدانید او از دهه هفتاد فعالیت حرفه ای خود را آغاز کرد و دو آلبوم او در آن زمان خیلی شنیده شد. البته این شنیده شدن در مقیاس کوچک تری نسبت به آلبوم های پر سر و صدای پاپ آن زمان بود که فروش میلیونی داشتند. آلبوم های «بندر قدیم» و «دو تا قلب» از جمله مجموعه های این خواننده پیش از آلبوم پیرهن مشکی بودند که هنوز هم از آنها گاها یاد می شود. در هر دو این مجموعه ها دو قطعه به اسم «مادر» قرار داشت. کلا رضا صادقی در کارنامه کاری خودش قطعات متعددی در وصف پدر و مادر دارد و البته از بچه های بندر که به خانواده دوستی مشهور هستند انتظاری جز این نمی رود!

  
  •  مهدی یراحی

ابتدا قرار بود که آلبوم «امپراطور» در اردیبهشت ماه ۹۲ روانه بازار شود و «مهدی یراحی» این تاریخ را در صفحه شخصی خود اعلام کرده بود. او در همان زمان هم قول انتشار قطعه ای ویژه روز مادر را به هوادارانش داد. مهدی یراحی در عمل به اولین قول خود ناکام ماند و آلبوم امپراطور در  پاییز ۹۲ به بازار عرضه شد اما قطعه «مادر» را در موعد مقرر به مخاطبانش ارائه کرد. بر ترانه ای از «رستاک حلاج» یک ملودی اسلو ساخت و تنظیم کرد و با لحن محزونی که دارد به خوبی توانست غم درون ترانه را بروز دهد.

  
  •  محسن چاوشی

در نوروز ۱۳۹۴ قطعه «مادر» را با صدای «محسن چاوشی» شنیدیم. قطعه ای در حال و هوای همان کارهای قدیمی او  پر سوز و گداز بود و به واسطه پخش در تیتراژ برنامه تلویزیونی «مهربانو» بیشتر مورد توجه قرار گرفت. او این بار هم مثل تمام این سال ها با «حسین صفا» در بخش ترانه همکاری داشت و «بهروز صفاریان» هم ملودی چاوشی را تنظیم کرد. البته این خواننده یک ترانه دیگر هم با موضوع مادر دارد. قطعه ای که همه به نام «سر خاک مادر من هیچکسی گریه نکرده» آن را می شناسند. اثری که در آن سالها خیلی مطرح شد و برخی طرفداران چاوشی برایش ویدئوها و فوتوکلیپ هایی ساختند که از طریق بلوتوث در تلفن های همراه دست به دست می شد.

  
  •  بابک جهانبخش

اولین حضور «بابک جهانبخش» در عرصه موسیقی پاپ به نه سال قبل و آلبوم «چی شده؟» باز می گردد. جهانبخش بیست و دو ساله برای ششمین قطعه از آن اثر به سراغ قطعه «مادر» رفت. بر خلاف کلیت آلبوم که خیلی اکتیو بود قطعه مادر فضایی آرام و عاطفی داشت. همچنین در وکال آن می شد حس و حال کودکی و نوجوانی خواننده را که خیلی از آن دوران دور نشده بود را یافت.

  
  •  سینا حجازی

نوع وکال و ریتم ها و تنظیم های او گاهی همراه با طنز و به دور از جدیت است اما ترانه هایش معمولا به اتفاقات و مسائل از زاویه دیگری نگاه می کنند. «سینا حجازی» در شهریور سال ۹۱ همراه قطعه «ماما» را همراه با این متن در فضای مجازی منتشر کرد:« مهم نیست امروز چه روزیه. من تو مملکتی بزرگ شدم که هر روزش روز مادره. این آهنگ رو تقدیم میکنم به مادرم و روح مادر ایمان قیاسی عزیزم که خیلی زود از بین ما رفت و همه مامانای دنیا … تو که چشم تمام گریه ها بوده ای». مثل همیشه هم خودش وظیفه ترانه سرایی، آهنگسازی و تنظیم این قطعه را بر عهده داشت.

  
  •  گروه آریان

معمولا اگر بخواهند از گروه موسیقی که فعالیتش به پایان رسیده یاد کنند، خاطرات روزهای پایانی آن مرور می شود. ولی به دلیل اینکه در روزهای پایانی فعالیت گروه «آریان» و آخرین آلبوم آنها هیچ خاطره ماندگاری یافت نمی شود ناچار هستیم این بار به گذشته رجوع کنیم. آریان در اواخر دهه هفتاد شور و هیجان زیادی داشت و با آلبوم «گل آفتابگردون» توانستند نظرات مثبت زیادی را به سمت خود جلب کنند. قطعه ای با ترانه و آهنگسازی «پیام صالحی» و تنظیم «نینف امیرخان» که آن زمان حتی به تلویزیون هم راه پیدا کرد. فضای کلی آن آلبوم ریتمیک و اکتیو بود اما سازبندی و تنظیم قطعه مادر ، سنگین و با فضای ترانه ارتباط خوبی داشت. «یاس کبود» یکی دیگر از قطعات آن آلبوم با صدای «علی پهلوان» و پیام صالحی بود که به زندگی حضرت زهرا (س) مرتبط می شد.

  
  •  مجید خراطها

«مجید خراطها» از آن دسته خوانندگانی است که دست روی هر سوژه ای در ترانه های خود بگذارد تا عمق تراژدی آن موضوع پیش می رود. اغلب ترانه های او که توسط خودش نوشته می شود مضمونی عاشقانه و آنلایک و واسوخت دارد اما ترانه «مادر» در میان قطعاتش بحث جداگانه ای دارد. در این قطعه ترانه از عمق وجود با مادر خود درددل می کند و اعتقاد دارد که مادران از جنس نور و ستاره آفریده شده اند. خراطها عادت دارد در همه کنسرت های خود این قطعه را به شکل ویژه ای اجرا کند. معمولا یا کلیپی مرتبط با قطعه مادر در سالن پخش می شود یا خودش پشت پیانو قرار می گیرد و می نوازد و می خواند. البته در اغلب موارد هنگام اجرای این اثر بغض می کند و اشک می ریزد.

  
  •  مسعود امامی

در آخرین قطعه از آلبوم «همیشگی» باز هم سوژه اصلی مادر درگذشته بود اما این بار روایت کمی متفاوت تری داشت. «مسعود امامی» در ترانه این اثر ابتدا از یادگاری های مادر صحبت می کند. در ادامه هم به بدی های زمانه اشاره می شود که مادر قبلا به آنها اشاره کرده بود. ملودی این قطعه اثری از «ساناز کریمی» بود و تنظیم هم توسط «محمد خاکزاد» انجام شد. مسعود امامی درباره قطعه مادر از آلبوم همیشگی می گوید:« کار «مادر» را کاملا به خاطر خودم خواندم. آنقدر از این قطعه بازخورد گرفتم که خودم انتظار نداشتم. بارها من و حامد حسینی تصمیم گرفتیم که تنظیم این کار را عوض کنیم ولی یک حسی می گفت که این موضوع را پیگیری نکنم.»

  
  •  ایمان قیاسی

«ایمان قیاسی» آنقدر در رسانه ها نبوده است که اغلب مخاطبانش فکر می کنند آلبوم «حساسیت» اولین اثر او بود که سالها از کامینگ سون آن می گذرد و هنوز مهر منتشر شد روی تیزر آن دیده نشده است! این خواننده جوان آلبومی نه قطعه ای به نام «شام آخر» را در کارنامه خود دارد که از سوی شرکت «ایران گام» به بازار عرضه شده بود. آلبومی متنوع با سازبندی و تنظیمی که زمان خودش پیشرو بود و پنجمین قطعه آن یعنی «مادر» بسیار مورد توجه قرار گرفت. ایمان قیاسی از ابتدا پروسه تولید آلبوم حساسیت بارها اعلام کرده که این آلبوم را به مادر مرحومش تقدیم کرده است.

  
  •  فرزاد فرزین

آخرین قطعه آلبوم «شلیک» هم به موضوع جایگاه زن اختصاص داشت. «فرزاد فرزین» در این اثر ترانه «حامد رجبی» و «مسعود محمدی» را خواند که در آن به استواری و شکوه مقام زن اشاره شده بود. شاه بیت این قطعه یعنی «یه زن می تونه گاهی مرد باشه» بسیار مورد توجه قرار گرفت و به استتوس‌ها و پیام‌های مخاطبان در فضای مجازی راه پیدا کرد. «عباس لطیفی» تنظیم این اثر را بر عهده داشت و او به همراه فرزاد فرزین کار آهنگسازی را انجام دادند.

 
  •  شهاب رمضان

این خواننده و آهنگساز جوان هم تک قطعه ای به نام «دنیا رو با تو دوست دارم» دارد. اثری که در ترانه آن از کلمه مادر استفاده نشده اما به محبت ها و بزرگی‌های مادر اشاره می‌کند. «شهاب رمضان» در حال و هوای عاشقانه های همیشگی خود این کار را خواند و بر روی ترانه «سید محمد کاظمی» ملودی ساخت. تنظیم هم توسط «سیاوش صدری» انجام شده بود.

 
  •  علی تفرشی

در نیمه دهه هفتاد و اوایل دهه هشتاد با دو ترانه «خانه سبز» و «مست می عشق» به شهرت رسید و آثار او کم و بیش از تلویزیون شنیده می شود. آخرین مجموعه ای که از «علی تفرشی» در بازار موسیقی منتشر شده به سال ۸۷ باز می گردد. او در آلبوم «تردید» قطعه «مادر» را به مخاطبان ارائه کرد. ترانه این اثر از سروده های «اعظم میرهادی» بود و آهنگسازی و تنظیم آن هم توسط علی تفرشی انجام شد.

 
  •  مهراج محمدی

در اوایل دهه هشتاد جوان کم سن و سالی از طریق تلویزیون معرفی شد که تا کنون دو آلبوم منتشر کرده است اما همه او را با دو قطعه معروفش می شناسند. امکان ندارد هر سال روز میلاد حضرت فاطمه زهرا (س) و میلاد حضرت علی (ع) فرا برسد و قطعات «بانو» و «یا علی» با صدای «مهراج محمدی» از تلویزیون پخش نشود. ترانه قطعه بانو ، از سروده های «فریبا وکیلی» ، در اصل راز و نیازی با بی بی دو عالم بود که مهراج محمدی ملودی آن را ساخت و با تنظیمی از «فرمان فتحعلیان» در آلبوم «ایلا» منتشر شد. آلبوم ایلا کاملا تم مذهبی داشت اما محمدی در دومین اثرش که «بی خیال» نام داشت به سراغ یک فضای جوانانه و عاشقانه رفت.

 
  •  علی شوکت

عنوان قطعه «مامان من» از آلبوم «بیست شهریور» در ابتدا تداعی کننده یک فضای فان است اما این سبک آثار در کارهای «علی شوکت» جایی ندارد. این خواننده پاپ – راک ترانه های تمامی قطعات آن آلبوم را خودش نوشته بود. ترانه سرا در قطعه مامان من سختی ها و مشکلات بدون مادر را در یک فضای خودمانی ترسیم کرده بود و با وجود تفاوتی که نسبت به سایر قطعات آلبوم داشت اما مورد توجه قرار گرفت. «شهرام مویدی» آهنگساز و تنظیم کننده این قطعه بود.

 
  •  میلاد کیانی

یکی از اولین آلبوم هایی که در سال ۹۲ به بازار عرضه شد ، آلبوم «یه جور دیگه» با صدای «میلاد کیانی» بود. جمعی از چهره های سرشناس پاپ او را در تولید این اثر همراهی کردند و میلاد کیانی حسن ختام آلبوم خود را به قطعه «مادر» اختصاص داد. پانزدهمین قطعه آلبوم یه جور دیگه با تنظیمی از «انوشیروان تقوی» شنیده شد و البته به جای اسم آهنگساز و ترانه سرای این قطعه احساسی فقط یک خط تیره درج شد!

 
  •  کیارش حسن زاده

«کیارش حسن زاده» در سال ۹۰ آلبوم «دارم میرم» را به بازار عرضه کرد و پس از آن فعالیت خود را در زمینه انتشار تک قطعات دنبال کرد. بهار سال گذشته که او مراحل پایانی تولید آلبوم «مکث با تو» را پیگیری می کرد ، به مناسبت روز مادر قطعه ای به همین نام را در اختیار مخاطبانش قرار داد. در این قطعه «مهتاب رخصتی» سراینده ترانه بود و «محمد خرمی نژاد» ملودی کیارش حسن زاده را تنظیم کرد. آلبوم مکث با تو در آخرین روزهای سال گذشته به مرحله انتشار رسید.

 
  •  سیاوش کاظمی

آلبوم «محتاج» در سال ۱۳۹۰ با صدای «سیاوش کاظمی» به بازار عرضه شد. این خواننده در اولین آلبوم خود یک تیم کاری جمع و جور را برای خود برگزید و آلبوم قابل قبولی را تولید کرد. او بر خلاف اغلب خواننده ها که برای سر آلبومی خود به سراغ قطعات ریتمیک یا هاوس و ترنس می روند ، عمل کرد. کاظمی قطعه «مادر» با ترانه ای از «افشین سیاهپوش» و ملودی و تنظیم «ایمان حجت» را به عنوان قطعه اول از اولین آلبوم خود انتخاب کرد. سیاوش کاظمی یک سال بعد آلبوم «ترس» را منتشر کرد و در آن به سراغ تیم کاری متفاوت تری رفت.

 
  •  شهرام فرشید

«شهرام فرشید» در زمینه ترانه سابقه همکاری با خوانندگان داخلی و آنورآبی زیادی را دارد. او به همت شرکت «آوای نکیسا» آلبوم «فقط تو» را با صدای خودش در دهه هشتاد منتشر کرد. هفتمین ترانه آن مجموعه، «مادر» نام داشت که ترانه آن از سروده های فرشید بود. «پویا نیکپور» هم وظیفه تنظیم آن اثر را بر عهده داشت.

 
 علیرضا خسرونیا

آلبوم «مبهم» با صدای «علیرضا خسرونیا» در سال ۹۳ روانه بازار شد. این خواننده جوان در آلبوم خود که با ترانه سرایی و مدیریت هنری «بابک صحرایی» تولید شد، قطعه ای را برای گرامیداشت مقام مادر اجرا کرد. آهنگسازی این اثر توسط «امین قباد» انجام شد و «امید حسینی» تنظیم کننده کار بود.

 
  •  علی جهانیان

«علی جهانیان» در سال ۱۳۹۰ آلبوم «ستاره» را روانه بازار کرد. او روی یکی از ترانه های خود با مضمون «مادر» ملودی ساخت و با تنظیم «افشین طاهری» و در آلبومش، نهمین قطعه بود. او در ادامه چند تک قطعه را هم در فضای مجازی منتشر کرد تا اینکه نامش با حضوری عجیب در شبکه های ماهواره ای سر زبان ها افتاد. یکی از این شبکه ها تیتراژ یک سریال ترکیه ای که با دوبله فارسی پخش می کرد را تغییر داد و از علی جهانیان به عنوان خواننده استفاده کرد.

 
لینک مستقیم
تبلیغات تبلیغات